کانون پژوهشگران افغانستان

دوستان ـ حاضران گرامی،

 فکر میکنم گردهمایی کنونی را میتوان یک رویداد نامید. زیرا ابتکار جناب محترم کشتمند، یکی از سیاسی ترین شخصیت های نیم قرن اخیر کشور برای بنیادگذاری کانون پژوهشگران افغانستان، تبیین سمبولیک اولین گذار از سیاست به سوی فرهنگ و پژوهش در سطح کشور می تواند باشد. امیدوارم، پس از بنیادگذاری، کانون بتواند وظایف مطروحه در برابرش را در حد اکثر انجام دهد.

اما بستن امید، دوستان عزیز، کافی نیست  چونکه این مقوله از  حوزه خیالات است و ما از مدتها پیش نیازمند عمل واقعی در گستره های که کانون هدف قرار داده، می باشیم. واقعیت اینست که  بر سراسر تفکر، تأویل ها، تفسیر ها و یا هرمنیتویک ما ـ هم در حوزهِ فرهنگ،  هم تاریخ و در کل اندیشه ـ نوعی التباس، پراگندگی، ناموزونی و نبود برخورد میتودیک و علمی حکمفرماست، که ریشه  در کانفرمیزم تحصیلکرده های  ما دارد.

به باور من، افغانستان از جمله نادر کشور های جهان هست که بیشترین تاریخ اش را افسانه ها تشکیل میدهد. وضعیت فرهنگ موزائیک آن نیز بهتر از تاریخ آن نیست. کاوشها و کنکاش های باستانشناسانه (Archéologique) و بشرشناسانه  (Anthropologique)  خیلی ناچیز صورت گرفته است. و اینها بر زایش اندیشه ها  اثر منفی گذاشته اند. به همین خاطر است که بر درک مدرن کوتاه می آییم و در پوستهء عقبگرای قرون وسطایی و انزواگرایی، احساس راحتی میکنیم.

بدیهیست  که این عقب مانی سبب بحران پارادایمی در همه  عرصه های فکری ما به خصوص در حوزه عقلانیت و مدرنیته شده است. بنابرین ضرورت است تا دیدگاه های سابق به کمک دستآورد های جدید، زیر سوال برده  شود و پارادایم جدید  با میتود ها و میتودلوژی تازه جاگزین آن گردد.

آرزومندم که «کانون پژوهشگران افغانستان» پس از ایجاد،به حیث یکی از دریچه ها، برای شیفتگان اهل تحقیق مبدل گردیده و آنها را در بازنگری تاریخ، فرهنگ  و اندیشه در مفهوم وسیع کلمه یاری رساند.

دوستان عزیز،

بنیادنامهء کانون را که همه در دسترس دارند و ممکن مطالعه نموده اند، عبارت از سند پایه یی فعالیت آن میباشد. بنابرین در مواد آن مسایل طوری طرح ریزی شده است، که کانون بتواند در آینده در مکان نسبتا بزرگِ حاکمیت قانون در درون کشور های که ذکر از آنهاشده است، فعالیت نماید. چون این حوزه کژی ها مژی های غیر قانونی را بر نمی تابد؛ به همین منظور اساسنامه کانون مطابق به اساسات پذیرفته شده در درون اتحادیه اروپا تنظیم شده است، که بدون شک چوکات های آن برای سایر کشور های خارج از اتحادیه نیز قابل استفاده است. در خاتمه، میخواهم رفع ابهام نموده و چند نکته ضروری  را ، که مکمل پاراگراف بالاست، پیشکش نمایم:

1ـ جغرافیای فعالیت کانون

 چنانکه می بینیم، در آغاز ، قرار است کانون، در کشور های عمدتا عضو اتحادیه اروپا فعالیت نماید. تمام قوانین این کشور ها منبعث از قوانین، قواعد و فیصله های است که اتحادیه اروپا و کمیسیون های آن وضع نموده اند.

2ـ کتاب قانون شهروندی

مواد بنیادنامه در مطابقت با قوانین شهروندی در کشور های اتحادیه اروپایی تنظیم شده است. این قوانین همچنان تابع مقولات از حوزه حقوق عمومی بین الدول و ارزش های مندرج در اعلامیه جهانی حقوق بشر می باشند که بنیادنامه به گونه یی آنرا حمل میکند.

3ـ  متابعت از حقوق عمومی بین الدول

 چون کانون به شکل ساختار فرا مرزی ایجاد می شود، لذا اساسات فعالیت یک نهاد غیر انتفاعی با خصوصیات انجو  و مطابق حقوق عمومی کشور های اتحادیه اروپایی  را با خود دارد..

4ـ کانون به حیث بخشی از جامعه مدنی اروپایی.

اکنون حوزه عمومی کشور های اتحادیه اروپایی جزء حوزه عمومی اتحادیه  می باشد. بنابرین نهاد های غیر انتفاعی  یا انجو ها که بخشی از جامعهء مدنی را تشکیل میدهند، بر بستر قاعده های معین حقوقی حق فعالیت داشته و حقوق و وظایف شان تعیین و تثبیت است.

بنابرین  اسناد کانون، با درنظرداشت چوکات های بالا و با ستاندارد های دموکراتیک که مشخصه کشور های عضو اتحادیه اروپایی است تنظیم شده و آرزو میرود تا دوستان نیز در بحث شان این قواعد را از یاد نبرند.

در صورتیکه نیاز به توضیح بیشتر باشد، من در خدمت خواهم بود.

سپاسگذارم   

فیاض نجیمی بهرمان